GETEST: Zelfrijdende wagens van Mercedes, Tesla en Volvo

zelfrijdende-auto-tesla-volvo-mercedes

Tesla heeft Autopilot, Mercedes heeft Drive Pilot en Volvo beschikt over Pilot Assist. Wij hebben deze semi-zelfrijdende auto’s getest en maken de vergelijking.

Door alle media-aandacht die Tesla krijgt zou je gaan denken dat hun Autopilot het enige semi-zelfrijdende systeem is. Niets is minder waar. Ook Mercedes en Volvo hebben zelfsturende auto’s. Wij hebben de 3 systemen getest op de Tesla Model S, de Mercedes E en de Volvo S90. In welke auto kan je met een gerust hart het stuur uit handen geven aan de computer?

Om te beginnen moeten we meegeven dat al deze hulppiloten – voor het gemak zullen we het verder maar “hulppiloot” noemen – voorlopig nog assisterende systemen zijn. Ik weet dat Volvo en Mercedes reclamespotjes soms andere verwachtingen scheppen. De naam die Tesla gebruikt – Autopilot – kan de gemiddelde automobilist al helemaal in de war brengen. Toch draag jij als bestuurder nog altijd de verantwoordelijkheid voor de controle over de auto. Je bent dan ook verondersteld van de handen aan het stuur te houden of op z’n minst veel aandacht te besteden aan wat de auto zelf uitspookt.

Wat doen deze wagens zoal zelf? In grote lijnen; afstand houden tot een voorligger, sturen en de Tesla kan zelfs van rijstrook veranderen op de autosnelweg.

OOK INTERESSANT: Deze zelfrijdende auto’s kan je nu al kopen

Hoe activeer je het systeem? Je stelt de cruise control in op een bepaalde snelheid en met een knopje of een hendeltje aan het stuur activeer je de hulppiloot. Wanneer de computer oordeelt dat je op een geschikte weg zit – meestal een baan met voldoende wegmarkeringen – wordt het systeem ingeschakeld en voel je dat het stuur “een eigen leven gaat leiden”. Je kan dan de handen aan het stuur houden en corrigeren wanneer nodig, of je kan de handen van het stuur halen maar dan zal het systeem – om veiligheidsredenen – regelmatig vragen om het aan te raken.

Hoe dat in de praktijk gaat kan je best zien in de POV-video’s (Mercedes, Tesla, Volvo) die we van elke wagen gepubliceerd hebben. Daarin rijd ik de 3 auto’s over een identiek traject over een secundaire weg, de autosnelweg en in een tunnel. Ik geef in deze video’s niet echt een voorbeeld door m’n handen meestal niet aan het stuur te houden, maar het was vooral de bedoeling om te tonen wat de auto’s wel en niet zelf kunnen.

Mercedes Drive Pilot

Zelfrijdende Mercedes drive pilot

Om Drive Pilot op je Mercedes E-Klasse te installeren moet je een aantal extra pakketten aanvinken in de optielijst. In totaal kost je dat minimum 3.993€.

Wat me initieel opviel is dat het hele systeem zich serieus op de achtergrond afspeelt. Enkel een klein groen stuurtje onderaan het instrumentenscherm geeft aan dat Drive Pilot geactiveerd is. Het is duidelijk dat Mercedes hier niet te veel tam-tam rond wil maken en Drive Pilot beschouwt als een geavanceerde cruise control.

Net zoals de andere twee systemen werkt Drive Pilot eigenlijk overal, zolang er maar voldoende wegmarkeringen, boordstenen of muren (in een tunnel bijvoorbeeld) aanwezig zijn. De sensoren moeten zich immers ergens op kunnen baseren. In de praktijk werkt het dus best op secundaire wegen, autosnelwegen en voor filerijden.

 
Je moet er wel je aandacht bijhouden. Reductie van rijstroken op de autosnelweg is bijvoorbeeld een moeilijkheid. Een scherpe bocht op een secundaire weg ook, zoals je kan zien op het einde in bovenstaande video. Natuurlijk zijn er nog talloze andere situaties en verrassingen waar het systeem geen blijf mee weet.

Wanneer Drive Pilot geactiveerd is kan je ongeveer 20 tot 50 seconden handenvrij rijden, als de situatie het toelaat. Na dat interval vraagt de auto om met de handen even het stuur aan te raken. Negeer je die vraag dan gaat Drive Pilot zenuwachtig beepen waarna het systeem uitgeschakeld wordt.

Qua snelheid is de Mercedes de grootste durver van de drie, of wat je had je gedacht van een Duitser. Je kan Drive Pilot immers gebruiken tot 210 km/u. Wij hebben het slechts geprobeerd tot 120 km/u.

Iets dat me sterk stoorde aan Drive Pilot is het volgende: wanneer je ziet dat het systeem een fout gaat maken en tegenstuurt of remt, dan valt Drive Pilot uit maar zonder een geluidssignaal te geven. De Volvo deed dit ook en het is best onhandig. De Tesla Autopilot daarentegen laat wel even met een belletje weten dat hij niet meer meespeelt.

Tesla Autopilot

Zelfrijdende Tesla Autopilot

Autopilot is bij Tesla een extraatje van 5.600€. Tesla geeft regelmatig software-updates waardoor o.a. de Autopilot beter wordt. Wil je dat die updates je Tesla in de toekomst volledig zelfrijdend maken, dan moet je 10.000€ neertellen aangezien er extra hardware nodig is.

Wat onmiddellijk opvalt in de Tesla is dat de hele user interface rond Autopilot gebouwd is. Het instrumentenscherm toont centraal een afbeelding van de weg, van je auto en van de voertuigen rond je. Een duidelijk blauw stuur geeft aan of Autopilot geactiveerd is. Wanneer je het signaal om de handen aan het stuur te houden te lang negeert, gaat er een witte ring rond het scherm knipperen.

Je kan op het scherm ook zien wat de sensoren waarnemen. Als je dus twijfelt of hij die vrachtwagen naast jou heeft geobserveerd, zie je op het scherm, al dan niet, een oplichtende sensor.

De vormgeving laat Autopilot aanvoelen als een videospelletje, en dat zorgt voor engagement om op het systeem te letten. Het zorgt er ook voor dat je vertrouwen krijgt in de hulppiloot aangezien je kan controleren wat de sensoren waarnemen, iets waar je bij Volvo en Mercedes het raden naar hebt.

Naar mijn aanvoelen doet de Autopilot z’n werk even goed als Drive Pilot, maar er zijn twee grote verschillen. Ten eerste kan de Tesla zelf van rijstrook veranderen op de snelweg, iets wat in onze test steeds feilloos verliep. Ten tweede kan je het stuur veel langer uit handen geven. Maar liefst 2 tot 3 minuten!

 
Tegenover die vrijheid staan wel regels. Wanneer je bijvoorbeeld te vaak het signaal negeert om de handen aan het stuur te brengen, kan je voor de rest van de rit geen Autopilot meer gebruiken. Wij kregen die “klets op de poep” de eerste keer terwijl collega Stephen aan het stuur zat. We reden op de Duitse Autobahn tegen 150 toen er opeens vanalles begon op te lichten en te beepen. Het koppel op het stuur werd zwaarder waardoor het moeilijk was om nog tegen te sturen. Hoewel deze scene maar drie seconden duurde, had ik als passagier het gevoel dat de wagen zou “ontploffen” en dat ik zou wakker worden in een wrak naast de vangrail.

Autopilot is overigens de enige hulppiloot die we getest hebben bij z’n topsnelheid, 150 km/u in dit geval. Naar mijn aanvoelen is dit te snel. Telkens wanneer de Autopilot een foutje maakt moet je immers tegensturen. Wanneer je bijvoorbeeld een vrachtwagen voorbij rijdt op de snelweg, durft Autopilot je daar soms naartoe “zuigen”. Ik wil niet gezegd hebben dat je er zal tegen crashen, maar je natuurlijke reactie is om ervan weg te sturen. Een dergelijke slingerbeweging – eerst naar rechts door de Autopilot, dan naar links door het tegensturen – voelt bij 150 gewoon ongemakkelijk aan, zeker als passagier.

Autonoom filerijden doet de Tesla als beste van de drie. Pilot Assist en Drive Pilot hebben de neiging om uit te schakelen wanneer je tot stilstand komt. Autopilot blijft geactiveerd en de wagen gaat weer rijden wanneer de auto voor je in beweging komt.

Volvo Pilot Assist

zelfrijdende Volvo - Pilot Assist

Pilot Assist komt standaard op de S90 en een gegeven paard mag je niet in de bek kijken. Toch ga ik dat even doen.

Volvo geeft kritiek op Tesla over diens Autopilot. Volgens de Zweden gebruikt Tesla z’n klanten als proefkonijnen door hen een hulpsysteem te geven dat niet 100% veilig is, met als doel data te verzamelen zodat Autopilot op termijn wel “fail-safe” kan worden. Dat conservatisme – niet negatief bedoeld – is duidelijk voelbaar bij Pilot Assist.

 
De S90 kon in onze test autonoom rijden op alle trajecten waar de Tesla dat kon, met het grote verschil dat het interval veel kleiner is. Volvo wil overduidelijk dat je de handen aan het stuur houdt en dwingt dat af door het om de 15 seconden te vragen. Als je het signaal negeert wordt Pilot Assist onmiddellijk uitgeschakeld. In de praktijk laat de Volvo zich dus niet handenvrij rijden aangezien het gewoon te vervelend is om het wel te doen, door de korte intervallen.

Verder is Pilot Assist beperkt tot 130 km/u en dat lijkt me, gezien de Autopilot-ervaringen bij 150, een goede keuze.

Net zoals bij Mercedes, is er ook bij de zelfrijdende Volvo weinig feedback via het instrumentenscherm. Ook Volvo wil duidelijk dat de bestuurder zich zo weinig mogelijk aantrekt wat van het systeem uitspookt.

Conclusie

Als technologie-fan ben ik sterk onder de indruk van wat de drie semi-autonome wagens presteren. Het is werkelijk overdonderend om in, eendere welke, zelfrijdende auto voor de eerste keer het stuur los te laten en vast te stellen dat je als bestuurder bij momenten overbodig bent.

Als autoliefhebber ben ik echter nog geen fan. Ik vind het handig om in de file te rijden, of om eens een fles frisdrank handenvrij te openen, maar voor de rest laat ik de hulppiloten liever uit. Het kost me meer energie om er op te letten dan om zelf te rijden. In dit stadium van de ontwikkeling zou ik er dan ook geen geld aan geven. Ik vind eigenlijk dat de merken ons zouden moeten betalen voor alle data die we voor hen verzamelen.

 Mercedes
Drive Pilot
Tesla
Autopilot
Volvo
Pilot Assist
Prijs3.993€5.600€ -
10.000€
Standaard
Interval
"handenvrij rijden" [s]
20-50120-18015
Topsnelheid [km/u]210150130
Adaptieve cruise controlJaJaJa
ZelfsturendJaJaJa
Autonoom van
rijstrook veranderen
NeeJaNee
User Interface+++++

Verder denk ik dat het voorlopig toch vooral de tech-freaks zijn die hierin geïnteresseerd zijn. Heel wat Tesla-rijders zijn dan ook IT-ers. Zij kunnen perfect inschatten wat het systeem wel of niet zal zien, en op die manier anticiperen op bepaalde obstakels. Ik vraag me echter af of een leek, die noch veel van technologie noch van auto’s afweet, dezelfde inschattingen kan maken.

Als je dan toch een hulppiloot wil kopen, zal je het meeste voldoening vinden bij de zelfrijdende Tesla. Hoewel de wagens alle drie ongeveer even goed autonoom sturen, neemt de Tesla heel wat voorsprong met z’n user interface én door het systeem continu te verbeteren via software-updates. Ik vraag me zelfs af of Mercedes of Volvo al zelfrijdende systemen zouden aanbieden, mocht Tesla niet bestaan. In die zin kan je stellen dat Tesla deze zelfrijdende evolutie voortstuwt terwijl de rest volgt.